17.12.2017
Jasna Góra: Fryderyk dla Jasnogórskiej Muzyki Dawnej
10:02 | 09.04.2008 | Wyświetleń: 83

Najbardziej prestiżową nagrodę muzyczną w Polsce "Fryderyka" otrzymała 7 kwietnia płyta z cyklu "Jasnogórska Muzyka Dawna” – „Ciemne Jutrznie". Wyróżnienie przyznano w kategorii muzyka dawna i barokowa.

Jasnogórska Muzyka dawna „Fryderykiem” została wyróżniona po raz drugi. W zeszłym roku nagrodzono krążek z kompozycjami o. Amando Ivančicia, paulina żyjącego w XVIII w., zaliczanego do grona najzdolniejszych i najbardziej twórczych kompozytorów-zakonników w Europie tamtych czasów.

– Cieszymy się z zauważenia po raz kolejny skarbu muzycznego powstałego i przechowywanego na Jasnej Górze – powiedział o. Sebastian Matecki sekretarz Stowarzyszenia „Kapela Jasnogórska”. – Zainteresowanie samymi nagrodami pociąga za sobą nowych słuchaczy – dodał paulin.

Na krążku „Ciemne Jutrznie” znajdują się utwory z XVIII w. Płyta zawiera w całości repertuar pasyjny, głównie liturgiczny, związany z Officium divinum (Liturgia Godzin) dni Triduum Paschalnego. Są to wielogłosowo opracowane responsoria z I Nokturnu tzw. „Ciemnych Jutrzni”, dopełnione wyborem lekcji śpiewanych do tekstów Lamentacji proroka Jeremiasza.

„Ciemne Jutrznie” sprawowano w kościołach zakonnych i katedralnych już w VIII w. Ich nazwa związana jest ze zwyczajem gaszenia świec (w sumie było ich 15) – kolejno po każdym psalmie (9 w jutrzni i 5 w laudesach). Ostatnia świeca pozostawała zapalona i podczas śpiewu kantyku Zachariasza wynoszono ją za ołtarz, a po zakończeniu modlitw ponownie wnoszono do prezbiterium. Charakterystyczną częścią „Ciemnych Jutrzni” był śpiew Lamentacji Jeremiasza które – podobnie jak wykonywane po każdej lekcji responsoria (w sumie było ich 9 każdego dnia) – opracowywane były często wielogłosowo.

Prezentowane na płycie kompozycje znajdowały się w repertuarze Kapeli Jasnogórskiej jeszcze pod koniec XIX w. W nagraniu zachowano liturgiczny układ „Ciemnych Jutrzni”, dokonując jednak z przyczyn czasowych, wyboru śpiewanych lamentacji (do dwóch z każdego dnia). Wielogłosowe ( wokalno-instrumentalne), opracowane przez kompozytorów związanych z Jasną Górą teksty responsoriów, interpretowane przez zawodowych muzyków pod dyr. Marka Toporowskiego, przedzielane są wybranymi fragmentami Lamentacji Jeremiasza, wykonywanymi przez paulinów. To specyficzne połączenie różnych interpretacji nadaje całości znamion autentyczności liturgicznej modlitwy Kościoła. Nagrania dokonano w sali o. A. Kordeckiego na Jasnej Górze w marcu 2006 r.